Renowacja drewnianej elewacji – co należy wiedzieć

Drewno jest bardzo wdzięcznym materiałem – jeśli poświęcimy mu odpowiednią ilość czasu i uwagi, będzie nam służyć przez wiele lat. Ponieważ jest całkowicie naturalnym surowcem, nie tylko ładnie się prezentuje, ale także nadaje wyjątkowy klimat. Dlatego coraz większą popularnością cieszą się drewniane elewacje. W Polsce najczęściej do budowy takiej elewacji wykorzystywane są rodzime gatunki drewna, takie jak świerk, modrzew czy sosna. Jest to dość tani materiał, wymaga jednak regularnej konserwacji, żeby zachował estetyczny wygląd przed długi czas.

2018-07-27 15:30:25

Do konserwacji drewnianej elewacji używa się impregnatów zwykłych i dekoracyjnych. Polski rynek jest bardzo bogaty w różnego rodzaju preparaty do dekoracyjnego wykończenia elewacji, wśród nich można wyróżnić:

lakierobejce – chronią deskę przed grzybami pleśniowymi, sinizną czy glonami, zabezpieczają również drewno przed wodą i promieniami UV,

bejce – preparat wnika w głąb drewna i nadaje mu kolor, większość bejc jest odporna na promienie UV, dzięki czemu drewno nie traci koloru. Niestety, bejcowanie tylko w niewielkim stopniu hamuje rozwój pleśni i grzybów, dlatego po zabejcowaniu warto dodatkowo elewację polakierować,

lazura – tworzy trwałą powłokę ochronną, podobnie jak lakierobejca, jednocześnie wnika w głąb drewna, zabezpieczając je od wewnątrz,

oleje – są to wysokiej jakości powłoki na bazie naturalnych olejów i wosków roślinnych. Olej pozwala elewacji drewnianej swobodnie „oddychać”, chroni ją od środka i na zewnątrz, nie tworząc jednocześnie hermetycznej skorupy.

Fot. 1. Drewniana elewacja przed renowacją

Właściwa impregnacja

Aby ochrona drewna była skuteczna, należy ją odpowiednio dostosować do warunków atmosferycznych. Ważną kwestią jest także oczyszczenie elewacji z brudu czy kurzu. Warto pamiętać o tym, aby używać tylko środków wysokiej jakości, które zabezpieczą drewno przed działaniem grzybów i pleśni na okres około trzech do pięciu lat. Po tym czasie należy powtórzyć impregnację.

Na trwałość drewnianej elewacji wpływa nie tylko impregnacja, ale także w dużej mierze właściwe ułożenie desek na elewacji. Drewno przygotowane na elewację musi mieć odpowiednią wilgotność na poziomie 15–18 procent – dzięki temu deski nie będą się nadmiernie wypaczać.

Fot. . Drewniana elewacja po renowacji

Montaż desek elewacyjnych

Deski elewacyjne mogą być ułożone na kilka sposobów: poziomo, pionowo lub pod kątem. Zaleca się ułożenie pierwszej deski około 30 cm nad gruntem – uchroni to drewnianą elewację przed wodą rozchlapującą się na podłożu w czasie deszczu.

Deskę elewacyjną można montować do każdego rodzaju ściany. Najczęściej robi się to za pomocą rusztu drewnianego. Elementy, do których przykręca się deski, powinny być prostopadłe do kierunku ich ułożenia. Przy montażu elewacji nie wolno zapominać o wentylacji. Między izolacją a deską musi znaleźć się szczelina wentylacyjna, która zapobiegnie zaleganiu wilgoci i rozwojowi pleśni na deskach. Miejsca wlotów powietrza należy zabezpieczyć osłonami chroniącymi przed owadami. Prawie zawsze deski elewacyjne mocuje się do rusztu za pomocą wkrętów ze stali nierdzewnej.

Wybór rodzaju drewna

Najważniejszym i decydującym czynnikiem przy wyborze gatunku drewna na elewację nie powinien być jego wygląd, ale przede wszystkim trwałość. Z rodzimych gatunków drewna najczęściej wybierane jest drewno sosnowe i świerkowe. Jest to drewno dość tanie i łatwe w obróbce, a jednocześnie wytrzymałe na czynniki zewnętrzne. Zdarzają się również elewacje z drewna dębowego – jest to drewno twardsze i o większej gęstości niż na przykład sosna, ale jest bardziej podatne na kurczenie się i rozszerzanie niż drewno miękkie. Im większa kurczliwość drewna, tym większe prawdopodobieństwo pęknięć na deskach elewacji.

Z gatunków zagranicznych największą popularnością cieszy się modrzew syberyjski. Parametrami jest zbliżony do modrzewia europejskiego, ale dzięki wzrostowi w surowych warunkach ma gęstsze usłojenie i – co ważne – jest bardziej odporny na negatywne działanie warunków atmosferycznych. Właściwie ułożony i zaimpregnowany, będzie zdobić elewację domu nawet przez kilkadziesiąt lat.

Świerk skandynawski różni się od polskiego odpowiednika tym, że ma mniej sęków, ładniejszą fakturę drewna, a jego małe przyrosty roczne wpływają na jego dużą wytrzymałość.

Cedr z kolei ma czerwoną barwę, charakterystyczny zapach i ładny rysunek drewna. Jest to materiał wytrzymały, zarazem lekki w porównaniu z pozostałymi gatunkami drzew iglastych. Jeśli nie zależy nam na efekcie szarego drewna, cedr należy koniecznie zaimpregnować. Jeżeli jednak mimo wszystko cedrowe drewno zszarzeje, będzie to prawdopodobnie skutek użycia niewłaściwych środków lub zbyt rzadkiej impregnacji.

Fot.3. Elewacja z modrzewia syberyjskiego w trakcie szlifowania

Renowacja elewacji

Przywrócenie elewacji dawnego blasku wymaga dużo pracy, ale zdecydowane jest warte wysiłku. Dającą najlepsze rezultaty, zarazem jednak najbardziej czasochłonną metodą renowacji zszarzałej lub zniszczonej elewacji drewnianej jest szlifowanie, które powinno być przeprowadzone w kilku etapach.

Na początek należy przeszlifować elewację papierem ściernym o granulacji 80 i 100, a na koniec – 120. Podczas szlifowania desek w niektórych miejscach mogą pojawić się ubytki w drewnie – najczęściej są to dziury po wypadających sękach. Jeżeli reszta desek nie jest uszkodzona, możemy naprawić dany fragment deski z ubytkiem bez konieczności jej wymiany. Służą do tego specjalne szpachle do drewna, które bez problemu można kupić w sklepach budowlanych. Taki wypełniacz można również zrobić samemu z pyłu drzewnego pozostałego po szlifowaniu, mieszając go na przykład z lakierem. Po uzupełnieniu ubytku wybraną metodą i jego wyschnięciu deskę w tym miejscu należy ponownie przeszlifować i całość elewacji pomalować. Naprawiony w ten sposób ubytek na pewno nie będzie się różnił od reszty elewacji.

Jeżeli elewacja nie jest zszarzała i zniszczona, wystarczy ją odświeżyć. Odświeżenie elewacji ogranicza się do jej wyczyszczenia i pokrycia nową warstwą impregnatu. Najlepszym czasem na przeprowadzenie takiej renowacji jest lato – ładna, słoneczna pogoda i brak opadów deszczu to najwięksi sprzymierzeńcy renowacji.

Systematyczność to podstawa

Regularna impregnacja elewacji uchroni nas przed dodatkową pracą – głębokim szlifowaniem desek czy wymianą bardzo uszkodzonych i wysłużonych desek. Należy wziąć także pod uwagę to, że drewniana elewacja w zależności od wielu czynników, takich jak nasłonecznienie, działanie wiatru czy opady deszczu, będzie się starzeć w różnym natężeniu w różnych miejscach. Nie należy zatem ściśle przestrzegać wspomnianego wcześniej okresu trzech do pięciu lat na renowację, gdyż w skrajnych sytuacjach może się okazać, że trzeba będzie to robić na przykład co rok lub co dwa lata. Warto obserwować, jak upływający czas działa na wygląd elewacji.

Warto również pamiętać o używaniu wysokiej jakości impregnatów przeznaczonych do elewacji drewnianych i dobranych do odpowiedniego gatunku drewna. Właściwe podejście do ochrony, pielęgnacji i impregnacji drewnianej elewacji uchroni nas nie tylko od dodatkowych kosztów poniesionych na ewentualną renowację, ale także zapewni elewacji piękny wygląd, trwałość i odporność na czynniki zewnętrzne przez długie lata.

ZNAJDŹ NAS: